โครงการรวมพลังเยียวยา ผู้ติดฝิ่น สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน
 

การเสพติดฝิ่นของประชากรกลุ่มชาติพันธุ์ ที่อาศัยอยู่ในพื้นที่สูงตามแนวตะเข็บชายแดนไทยทางภาคเหนือ ยังคงเป็นปัญหาเรื้อรังที่มีต่อเนื่องจนถึงปัจจุบัน โดยประมาณการเมื่อปี 2555 ว่ามีผู้เสพติดฝิ่นจำนวน 15-20 ราย/กลุ่มบ้าน และจากสถิติของโรงพยาบาลไชยปราการ อำเภอไชยปราการ จังหวัดเชียงใหม่ ที่รวบรวมไว้ เป็นข้อมูลที่ยืนยันถึงแนวโน้มการเสพติดที่มากขึ้นโดยพบว่า จากปี 2550-2555 มีจำนวนผู้ติดฝิ่นเข้ารับการบำบัดรักษากับทางโรงพยาบาลเฉลี่ยปีละ 40 ราย ในปี 2556 เพิ่มเป็น 90 ราย และยิ่งเพิ่มสูงขึ้นเป็น 310 รายในปี 2562

และหากรวมตัวเลขจาก 7 อำเภอ 3 เขตจังหวัด ได้แก่ เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน และตาก มีมากถึง 2,288 คน ประกอบกับความสามารถในการจัดบริการการบำบัดรักษาที่เน้นรูปแบบการตั้งรับไม่สามารถครอบคลุมได้ทุกพื้นที่ อันเนื่องมาจากข้อจำกัดด้านทรัพยากร และการดำเนินงานแบบแยกส่วนของหน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง ไม่เป็นไปในแนวทางเดียวกัน ส่งผลให้ผู้ป่วยกลับไปติดซ้ำทำให้ไม่หลุดพันจากการเป็นผู้ด้อยโอกาส และยากไร้ ผู้หญิงต้องรับภาระเลี้ยงดูครอบครัว ชุมชนไม่น่าอยู่ ขาดความปลอดภัย ไม่สามารถพึ่งตนเองได้



ตัวแบบผลสำเร็จระหว่างประเทศ



ผลสำเร็จที่ได้รับจากการดำเนินงานในพื้นที่ ไม่เพียงสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการบำบัดฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดฝิ่นของบุคลากรที่ปฏิบัติงานในพื้นที่อำเภอไชยปราการ แต่สามารถสร้างการมีส่วนร่วมของชุมชนในการแก้ไขปัญหาฝิ่นในชุมชน และกิจกรรมต่างๆ ของชุมชน กำหนดทีมการบำบัดรักษาผู้เสพติดฝิ่นของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกภาคส่วนพร้อมบทบาทหน้าที่ในการปฏิบัติงานทุกขั้นตอน

โดยสามารถจัดตั้งศูนย์ Drop-in center รวมเป็น 4 แห่ง ในพื้นที่อำเภอไชยปราการ และขยายผลเป็น 25 แห่ง ใน 7 อำเภอของจังหวัดแม่ฮ่องสอน เชียงใหม่ และตาก มีจำนวนผู้ติดฝิ่นในชุมชนที่เข้ารับการบำบัดจาก 90 คนในปี 2556 เพิ่มขึ้นเป็น 310 คน ในปี 2562 และขยายผลเป็น 2,288 คน โดยมีอัตราการคงอยู่ในระบบการบำบัดร้อยละ 94.1 ในอำเภอไชยปราการ และร้อยละ 82.6 ใน 7 อำเภอของจังหวัดแม่ฮ่องสอน และทำให้ผู้เลิกเสพฝิ่นและหยุดกินเมทาโดนได้ร้อยละ 6.1 และยกระดับคุณภาพชีวิตโดยรวมของผู้ติดฝิ่น และชุมชนให้สูงมากขึ้นรวมถึงสามารถลดพื้นที่การปลูกไร่ฝิ่นได้มากขึ้นตลอดการดำเนินการ เหลือเพียง 229.64 ไร่ จากเดิม 1,800 ไร่ ในช่วงของการเริ่มโครงการ

ที่มา : สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.)